علاء الدوله سمنانى

مقدمه 38

مصنفات فارسى ( فارسى )

2 . نسخهء محفوظ در كتابخانهء گنج‌بخش ( اسلام‌آباد ، پاكستان ) به شماره 4409 در ضمن مجموعه رسائل امير سيد على همدانى ، مورخ 851 هجرى « 64 » . هر دو نسخهء مذكور به هنگام تصحيح اين رساله در دسترس بنده بوده است . / دا / و / گن / در بخش اختلاف نسخه‌ها به ترتيب اشاره دارد به نسخهء كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران و دست‌نوشتهء كتابخانهء گنج‌بخش . * تذكرة المشايخ / از جمله رساله‌هايى كه علاء الدوله در هيچ يك از نگارشهاى خود از آن نام نبرده نگاشته‌اى است كوتاه دربارهء سلسلهء مشايخ او ، و ذكر وفات آنان و مواضعى كه در آنجا زاده‌اند و يا درگذشته‌اند و در مواردى هم ذكر خاك‌جاى آنان . تذكرهء كوتاه مزبور به لحاظ تاريخ تصوف مورد توجه بسيارى از تذكره‌نويسان خانقاهى - كه در اواخر سدهء هشتم و يا پس از آن به تذكره و مشجره و مشيخه‌نويسى پرداخته‌اند - قرار گرفته ، و بدون ترديد نوربخش در سلسلة الاولياء ، و كججى در تذكرهء مترجمش و حتى كربلائى در روضات - الجنان به آن مراجعه كرده و از آن متأثر شده‌اند . اين تذكرهء كوتاه را براى نخستين بار استاد دانش‌پژوه شناساند و نوشت كه : مشيخهء مذكور را بايد يكى از مريدان اسفراينى پرداخته باشد و چون رقم نسخهء اصل اين رساله سال 887 هجرى است ، بايد مؤلف آن ميان دو تاريخ 717 و 788 و كمى پيشتر از 717 زيسته باشد . مىدانيم كه سمنانى در حدود 657 يا 659 زاده شد و در 736 وفات يافت ، بنابراين بايد نويسندهء اين مشيخه همان سمنانى باشد « 65 » . اين نظر آقاى دانش‌پژوه را دو سه نكتهء ديگر نيز تأييد مىكند : يكى

--> ( 64 ) . احمد منزوى ، فهرست گنج‌بخش 2 / 656 ، فهرست مشترك پاكستان 3 / 2087 ، نيز - به مقالهء نگارنده : يادداشتهايى بر هامش فهرست مشترك پاكستان ، فصلنامهء دانش ، دورهء 1 ، شمارهء 4 ، صص 84 - 85 ( 65 ) . دانش‌پژوه ، خرقهء هزار ميخى ، چاپ شده در مجموعهء سخنرانيها و مقاله‌ها دربارهء فلسفه و عرفان اسلامى ، به اهتمام مهدى محقق و هرمان لندلت ، تهران 1349 ، صص 152 - 160